Levend verlies


“Ze is er nog, maar niet meer hier. Ze is daar nog, maar niet meer zichzelf. Mama heeft gaten in haar brein.”

Muriel van Peteghem is kunstenaar en mantelzorger. Aan de hand van ‘spoken word’ en beeld deelt zij haar ervaringen met de Lewy body-dementie van haar moeder bij wie er langzaam gaten in haar hersenen ontstaan.

Herinneringen vervagen, de werkelijkheid raakt versnipperd en visuele hallucinaties maken het steeds moeilijker om onderscheid te maken tussen wat echt is en wat niet.

Still uit een geanimeerde collage ©️ Muriel Van Peteghem ART

Tijdens de thema-avond ‘Het Gat’ van DUS op 19 juni vraagt Muriel aandacht voor een ziekte die nog relatief onbekend is, maar diepe sporen nalaat bij zowel patiënten als hun naasten.

Het evenement vond plaats in DOKA in het sousterrain van het Volkshotel.
Presentatie: Akwasi O. Ansah

Wat is er stil?

Ik ben opgegroeid in een gezin waar emoties zo snel mogelijk weg moesten. Onder het tapijt, verstild door gierende autobanden of slaande deuren.

Wat is er stil?

Eeuwigheid.
Verveling.
Sneeuw.

Wat is er stil?

De ruimte na het luiden van de kerkklokken.
De bijenkorf in de winter.
De begraafplaats.

Wat is er stil?

Verwachtingen.
Mijn kinderwens.
De zee als je de golven negeert.

Wat is er stil?

De schilderijen aan de muur.
Het draaien van zonnebloemen met de zon mee.
De wijzers van de klok.

Ik ben stil.

“Soms moet je afstand nemen om te zien wie al die tijd onzichtbaar was”, zegt Richard.

— Klopt!

Soms moet je vertragen.
Soms moet je een radicale shift maken.
Soms moet je stil zijn.

Verdriet is stil.
Boosheid is stil.
Rouwen is stil.

 

 

© 2026 Muriel Van Peteghem
Beeld van Wladislaw Sokolowskij via Unsplash

Paradijs Grote Kerk Alkmaar - Marjolein van der Wal - Rick Akkerman - Muriel Van Peteghem

Paradijs, performance in de Grote Kerk te Alkmaar

Marjolein van der Wal voelde de noodzaak om haar hemel op aarde te creëren. Ze is op pelgrimstocht en wil mensen meenemen naar een wereld in harmonie. Met haar tempelachtige kunstwerk ‘Paradijs’ bouwde ze een oplaadstation: een krachtplek waar je tot jezelf komt, een toevluchtsoord voor de ziel.

In dit werk reflecteert ze op hoe wij met de aarde en onszelf omgaan. De video toont de officiële opening van de expositie Paradijs in de Grote Kerk Alkmaar, inclusief het ritueel en de spoken word van Muriel van Peteghem.

Bekijk de video:

© 2025
Spoken word door Muriel Van Peteghem geïnspireerd op de installatie Paradijs door Marjolein van der Wal
In opdracht van Mar-Vellous
Foto: Rick Akkerman
Camera en video-edit: Oscar Thieller

Paradijs

Luister naar de spoken word:

 

Liever lezen?

Haal even diep adem.
Dit moment is alles wat er is.
Er is geen begin, er is geen eind.

Leuk dat jullie komen luisteren naar mijn verhaal, hier in de schaduw van de piramide.
Hier komt het hiernamaals dichterbij. Voel je de verbinding?
We zijn verweven met elkaar. Door banen van onzichtbare draden.
Ze rafelen weliswaar.

De oorsprong schuilt in de atomen van een haar. Ons lot is bezegeld, de farao wacht.
Als een leuning geleiden zonnestralen hem.
Op de eerste trede, het begin van de nacht.

Wist je dat bomen met elkaar babbelen? De natuur verbergt ons niets.
Een ondergronds schimmelnetwerk fluistert
en verleid ons met geurige signalen.
Het is aan jou of je luistert.

We leven 1000 levens: het heden is niet het resultaat van het verleden.
Alles beweegt in cirkels. Alles gebeurt tegelijk.
Samen met de andere vrouwen ontvlechtten we manden van droge lianen, onder deze oude eik.

Haal even diep adem. Dit is alles wat er is.
Kippevel en kruispuntmomenten, want we zijn op pelgrimstocht.
We volgen
vele levenslijnen. Vind jij inmiddels wat je zocht?

Het ontroert me hier, zo, dichtbij elkaar.
Wij brengen ons offer om goden te gunstigen en geliefden in ons hart te sluiten.
Wees hier welkom, de eeuwige ruimte is niet, daarbuiten.

Je bent er bijna, het is een lange reis.
Met de kracht die achter je ogen leeft, zie je het paradijs. Koester dit moment. Als de Zon het hoogste punt raakt en de nacht kort maant,
weet je in dit heiligdom weer wie je werkelijk bent. 

Spoken word door Muriel Van Peteghem geïnspireerd op de installatie Paradijs door Marjolein van der Wal
In opdracht van Mar-Vellous
Producer: @ its.redha (Instagram)
Muzikant: @ unclereezus.nag (Instagram)
Foto’s: Rick Akkerman

Black Goddess

Black goddess

Luister naar de spoken word:

 

Liever lezen?

Black goddess

Uit de donkerte verscheen een gestalte: half vrouw, half paarden
En zij sprak:
“Hoor ik je zingen? ‘Hello darkness my old friend‘
Ik hoor en zie je. Zie mij ook… in clair-obscur.

Jij bent bij mij in goede handen. Ik sta hier. Zodra het daglicht mij raakt, is er schaduw. Als jij de leiding niet neemt, dan vertrek ik weer. Beteugel mij niet. Want ik ben niet jouw schaduw. Als je worstelt met mij, ben ik er voor jou. Kan je getuige zijn van je zelf? We zijn nou eenmaal dieren en er is onzichtbaar werk te doen. Ik zeg je: verdraag je lot zonder vrees!

Er zitten schatten verborgen in de duisternis. Eet altijd de appel met de worm. Drink water samen met de wilde paarden. Zij weten waar het veilig is. Als jij en ik oog in oog staan, dan reik ik mijn handen naar je uit. Tot mijn vingers tintelen… Als we stil zijn, horen we de echo’s van jouw ziel. Ze roepen: ik hou van jou tot in de eeuwigheid.

Onthand mij niet. Ik ben stukjes van jou. Alleen die delen die jij van jezelf kent, zie je. Ik bewaar voor jou geheimen. Als een kluis, waarvan we de code vergeten zijn. Moeder na moeder na moeder bleef het verdriet. Vader op vader op vader vermoeien zich nog steeds. Voorouders vragen: ben jij het zwarte schaap of ren je mee met de kudde?

Neem mij serieus, maar ook niet té. Blijf lachen, maar vergallopeer je niet. Dag vriend, in mij vind je je opgestapelde verdriet en je vrolijkheid. Geef niet op!
Ik ga niet weg. Ik heb alle geduld. Ik blijf. Zolang je mij nodig hebt, help ik je met 1000 handen.”

The Black Goddess and my mother ~ door Muriel Van Peteghem

© Spoken word Muriel Van Peteghem 2025; Muziek door: Ruben van Reenen & Rheda 

In opdracht van beeldend kunstenaar Marjolein van der Wal a.k.a. Mar-vellous. Black Goddess is een van de 8 godinnen uit een kunstinstallatie over identiteit en zelfbewustwording.

Moeilijk karakter

Tel tot tien
Tel tot honderd
Tel de tijd
Die je niet meer hebt

Het is zinloos
Al lang niet meer van horen
zeggen anderen – zeggen
de buren, who cares-I do

Tel je wind
Bereken de storm
Tel de tijd
Die je niet meer raakt

Tel je zegeningen-I do
Als de vader van mijn moeder
en zijn dochter moeilijk doet
dan ik weer: who cares, je m’en fous

Wa segta kènt?

Herinneringen aan Vlaanderen

– Waarom slikken we oesters in een keer door? Levend!
– Ik ben een clown zonder rood, steek je neus in mijn uitlaatklep
– Van al wie niet durft, van al wie verloren heeft
– Kinderen zitten mooi, in gesteven kleren. Trek ik stuipen, ledematen krullen en kruipen
– Een keer kreeg ik de sleutel van het ziekenhuis en hing er een gordijn tussen mij en een gepelde motorrijder
– Een alziend oog kijkt hoeken in de salon. Nee-nee, geen camera, maar zo een in een piramide, van de God met de handen boven de lakens
– De Krokodil uit het kinderliedje, dat ben ik, ik weet het zeker

Leef de mythe 

Odilon Redon: Le Centaure aux Coquelicots

En al wat ik overhou is niets
om weg te geven
Borsten en een staart
Ik ben gemaakt van de duisternis
Hun lichaam buigt als een boog van licht

Na alle toekomst die hen van elkaar
vervreemdde
popelt de giftige pijl
Het einde was in ons, kwam naderbij
We verlangen omdat we gebarsten zijn

Verspreide nazaten kijken verrukt op
als ze je naam horen
en dat wat niet van jou is
Handen tegen oren vanwege het geraas
De moed om onuitspreekbaar

Leef de mythe
Dat je los bent
Half man, half paard
Heimwee naar het onbegrensde
Tijd is een virus dat nestelt in het onverwerkte

Niets wordt gezegd zonder zuurstof
Ik kan in een mens leven
maar nu kom jij mij verhalen
Wij lopen door het najaar met ons twee
Ik ben tweezelvig, besta half voorheen

© Muriel Van Peteghem 11 februari 2021

Een ode aan de Godin: HappyHappyJoyJoy spoken word door Muriel

 

HappyHappyJoyJoy

Ik zie de Otorongo in de nacht
loerend vanuit zijn boom
bewegingen ontgaan niet
doordringend claimt hij
zijn plek

Dansen dansen!
Ik zie planeten in kubieke kilometers gezogen in hun orbit
beetje bij beetje schrijf ik ook
MIJN verhaal
lagen lagen in ons bewustzijn: onder of boven
Ik ben niet bang meer

Zie JIJ het ook?
kralen zijn verhalen
ik zie je ziel, de kleuren, Judith
ik voel de jaren ’90
hoort de sjamaan die roept
dieren die naar ons lachen
wij zijn de bloem die nog niet bestond
die ik eerder niet waarnam
die tot leven komt.
We are warriors of light

Een zweem van vergane vriendschappen
ik voel mij geroepen
niet alle monden spreken
tranen rollen ook met ogen dicht
in de hoekjes van een glimlach blijven ze hangen,
in een bedding van discoballen

Pacha Mama is overal
de nodige ogen zijn zachte bolletjes
die verleiden met
haar mond wil je inslikken als het tijd is
maar niet voordat jij…

Met haar armen zegt zij:
Share your Smile!

© Spoken word Muriel Van Peteghem 2021; Muziek door: Ruben van Reenen & Ruben Kusters 

In opdracht van beeldend kunstenaar Marjolein van der Wal a.k.a. Mar-vellous. HappyHappyJoyJoy is een van de 8 godinnen uit een kunstinstallatie over identiteit en zelfbewustwording.